سنجد سنجد - سرد و خشك است ، طبع را قبض كند و اعصاب را بد است ، مصلح وى فانيد . شعر خوش‌رنگ و لطيف آمده سنجد سوى گلزار * آرايش هر مجلس و چون لعل بتان است نهال آن اول قلم است كه در حوت كارند اما بايد كه شاخه آن از درختى باشد كه آن درخت اصلى بوده باشد و آب و انبار بسيار يافته باشد تا ثمرهء خوب دهد افلاطون حكيم گويد كه شاخ وى را از درخت اصلى بدست بايد شكست بر وجهى كه بعضى از پوست درخت با آن شاخ جدا شود و آهن بدان نرسانند و چون بر اين وجه كارند خوب سبز مىشود و بهترين آن باشد كه آن را از آن موضع نقل كرده بموضع ديگر برند دوم پاىجوش است كه از عروق درخت رويد و هرجا كارند سبز شود اولى آن بود كه بموضع ديگر نقل كنند سوم بذر است كه در پانزدهم دلو كه ده روز در آب بوده باشد كارند و در حمل سبز مىشود بر قاعده محافظت نمايند و چون نهال برسد هرجا خواهند كارند . عناب عناب معتدل است ، خون صاف كند و سرفه را ببرد اما بد هضم است ، مصلح وى مويز است . شعر هر دانه عناب كه از شاخ نمايد * رنگين و نكو چون لب ياقوت‌لبان است